Pijlers van de week
Cultuur in de praktijk
Elke week staat één cultuurpijler centraal: een opvallende waarneming uit het nieuws, vertaald naar de praktijk van organisaties. In de Pijler van de week laten we zien hoe veiligheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid zich ook buiten de muren van een bedrijf afspelen, bij bestuurders, politici, sporters en instellingen, en wat leidinggevenden en teams daarvan kunnen leren.
Elke aflevering sluit af met een concrete vraag die u direct kunt meenemen naar uw eigen organisatie. Zo wordt organisatiecultuur geen abstract begrip, maar iets wat u herkent, bespreekt en verbetert. Hieronder vindt u alle afleveringen, de nieuwste bovenaan.
Pijler van deze week
Veiligheid
Week 42
12 t/m 18 oktober

Durven medewerkers zich uit te spreken binnen jouw organisatie? Sociale veiligheid op de werkvloer begint bij de manier waarop je dagelijks met elkaar omgaat.
RTL Nieuws heeft de cultuur binnen de alimentatieorganisatie LBIO onderzocht. Medewerkers spreken van een sociaal onveilige werksfeer en een angstcultuur. Staatssecretaris Claudia van Bruggen van Justitie erkent de problemen en heeft hierover een brief naar de Tweede Kamer gestuurd. Ook is de Arbeidsinspectie een onderzoek gestart. Op de afdeling interventie bedraagt het ziekteverzuim volgens cijfers die RTL heeft ingezien maar liefst 47%.
Lees verder
Een onveilige werkomgeving zorgt voor veel problemen. Naast ziekteverzuim kunnen ook de motivatie en productiviteit van de aanwezige medewerkers onder druk komen te staan. Het geheel heeft effect op de dienstverlening aan de klant, waardoor klachten en weer extra werk ontstaan. Dat kan vervolgens weer leiden tot een nog hoger ziekteverzuim. Een neerwaartse spiraal. Hoe is het tij te keren?
De cultuur binnen een organisatie wordt bepaald door geschreven en ongeschreven regels. ‘Zo doen we dat hier.’ Leidinggevenden geven daarbij vaak het voorbeeld, goed of minder goed. Dat geldt zeker ook voor de cultuurpijler veiligheid.
Sociale veiligheid begint juist in kleine, alledaagse dingen. Empathie. Aandacht voor elkaar. Interesse in de ander. Mensen het gevoel geven dat ze ertoe doen. En ruimte bieden om vragen te stellen, fouten te bespreken en zorgen te delen, zonder angst voor negatieve gevolgen.
Daarbij telt vooral wat je als leidinggevende met die signalen doet. Luister je alleen, of volgt er ook actie? Door zorgen serieus te nemen en afspraken na te komen, ontstaat ruimte om het werkplezier en de samenwerking te herstellen. Dat vraagt om aandacht en consequent gedrag.
Hoe ervaren medewerkers de veiligheid binnen jouw organisatie? Met de gratis miniscan van Tonsultancy krijg je een eerste indicatie van veiligheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid. Een vertrekpunt om te ontdekken welke cultuurpijler aandacht verdient.
Doe de gratis miniscan en zet de eerste stap naar inzicht in jouw organisatiecultuur.
Hoe reageer jij als een medewerker een fout, een zorg of kritiek met je deelt, en wat leert jouw team van die reactie?
Pijler van de week
Verantwoordelijkheid
Week 41
5 t/m 11 oktober

Koning Willem-Alexander liet op eigen initiatief de rol van het Huis Oranje-Nassau in het koloniale verleden onderzoeken, en was geraakt door de bevindingen.
In zijn eerste reactie gaf de koning aan ‘geraakt’ te zijn door de bevindingen. Er was in het verleden geen ruimte voor ‘tegendraads leiderschap’. Dat had volgens de koning misschien wel het verschil kunnen maken.
Lees verder
Er is niets zo moeilijk als het organiseren van ‘tegendraads leiderschap’. Veel organisaties worstelen met dit onderwerp. Hoe organiseer je ‘tegenspraak’? Leidinggevenden hebben een belangrijke verantwoordelijkheid om bij vraagstukken alle perspectieven te belichten. Ook de perspectieven die de leidinggevende zelf niet ziet, of die ongemakkelijk zijn. Daarvoor is een kritische blik vanuit de organisatie nodig.
Medewerkers zijn echter vaak terughoudend. Er is immers een belangrijke afhankelijkheid van de medewerker ten opzichte van de leidinggevende. Zeker als de ambitie van een medewerker verder reikt, worden reacties verbloemd of ernstig genuanceerd. Ook als de leidinggevende zich kwetsbaar opstelt, blijft het lastig om de werkelijke mening en zienswijze van medewerkers te horen.
De cultuur binnen de organisatie bepaalt of alle waarheden daadwerkelijk worden belicht. En dat is wel nodig om een goed en afgewogen besluit te nemen. Zoals de koning zou zeggen: ‘nodig om het verschil te maken’. Een zware verantwoordelijkheid voor de leidinggevenden.
Hoe is de verantwoordelijkheid binnen jullie organisatie belegd?
Pijler van de week
Veiligheid
Week 40
28 september t/m 3 oktober

Xavi Hernández zocht als nieuwe bondscoach van Oranje vanaf de eerste kennismaking de verbinding met zijn spelers.
Na twee wedstrijden wordt Xavi geprezen om zijn teamwork. Hij zocht de verbinding om het gevoel van veiligheid te vergroten. Persoonlijk contact en individuele aandacht zijn daarbij cruciaal.
Lees verder
In organisaties is er vaak te weinig aandacht voor het individu. Vragen als ‘wat beweegt de individuele medewerker?’ en ‘wat houdt hem of haar bezig?’ gaan dan verloren in het realiseren van het resultaat. Doelstellingen worden echter sneller bereikt als iedere medewerker zich prettig voelt.
Het gevoel van veiligheid begint als je als leidinggevende weet wat voor jouw medewerkers de belangrijkste onderwerpen zijn. Dan kun je echt verbinding maken. Verbinding groeit door daadwerkelijke interesse in de ander. Verbinding geeft het gevoel van veiligheid. ‘Ik durf te vragen wat ik wil en durf te zeggen waar ik mee rondloop.’
Hoe is het gevoel van veiligheid in jouw organisatie? Doe de gratis miniscan en ontdek of veiligheid aandacht behoeft.
Pijler van de week
Vertrouwen
Week 39
21 t/m 27 september

Tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen probeerde het kabinet te komen tot een ‘brede samenwerking’, met links en met rechts.
Voorstellen en standpunten van het minderheidskabinet werden veelal bekritiseerd. Vrijwel alle partijen preekten voor eigen parochie. Lonen omhoog, lasten omlaag, milieu wel of milieu niet. Iedere partij probeerde op deze manier het vertrouwen van haar eigen achterban te winnen.
Lees verder
In de poging te komen tot een breed gedragen begroting, probeerde het kabinet het vertrouwen van anderen te winnen en bondjes te sluiten. Maar het sluiten van bondjes met de ene partij levert halsstarrigheid op bij de andere partij. Door dit democratische spel is standvastig koershouden ingewikkeld.
Gevolg hiervan kan zijn dat het zorgvuldig opgebouwde vertrouwen alsnog afbrokkelt en verdwijnt. De achterban herkent zich immers niet meer in het standpunt zoals dat in eerste aanleg werd uitgedragen en voelt zich bedrogen.
‘Een organisatie is geen democratie.’
Deze uitspraak wordt gebruikt als standpunten verdedigd moeten worden waar delen van de organisatie zich moeilijk in kunnen vinden. Het gevaar is dat medewerkers het gevoel krijgen dat hun mening er niet toe doet. Zo verdwijnt op een andere manier het vertrouwen.
Het goed managen van deze dynamiek kan organisaties een onoverbrugbare voorsprong geven. Als iedereen zich daadwerkelijk achter de strategie schaart, neemt het vertrouwen in elkaar toe. De snelheid van handelen gaat omhoog en de kwaliteit wordt beter.
Hoe is het met het vertrouwen in jouw organisatie?
Hoe staat het met de cultuurpijlers in uw organisatie?
Doe de gratis miniscanOver de Pijler van de week
De Pijler van de week is een vaste rubriek van Tonsultancy. Elke week lichten we één van de drie cultuurpijlers uit aan de hand van een actueel voorbeeld uit het nieuws. Zo ziet u hoe veiligheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid in de praktijk werken, en wat u daarvan kunt leren voor uw eigen organisatie.
Meer weten over de pijlers? Lees dan meer over de Cultuurpijlers, of ontdek met de gratis Miniscan hoe uw organisatie ervoor staat.